Khi mua bán nhà đất năm 2026, các khoản chính gồm: thuế thu nhập cá nhân 2% trên giá chuyển nhượng (bên bán là người nộp thuế), lệ phí trước bạ 0,5% (gắn với bên đăng ký quyền sở hữu, thường là bên mua), phí công chứng hợp đồng tính theo bậc giá trị (tối đa 70 triệu đồng/hợp đồng), cùng phí thẩm định hồ sơ và lệ phí cấp giấy chứng nhận theo mức của TP.HCM. Từ 01/7/2026, Luật Thuế thu nhập cá nhân 2025 có hiệu lực và vẫn giữ mức 2%, đồng thời Nghị định 253/2026/NĐ-CP quy định rõ điều kiện miễn thuế khi bán nhà ở, đất ở trong trường hợp cá nhân chỉ có một nhà ở, đất ở tại Việt Nam.

Với một căn nhà giá 5 tỷ đồng, tổng các khoản này vào khoảng 129 triệu đồng nếu bên bán không thuộc diện miễn thuế (xem ví dụ giả định ở mục 7). Bên nào chịu khoản nào có thể thỏa thuận và nên ghi rõ trong hợp đồng.

Lưu ý: Bài viết mang tính tham khảo, cập nhật đến tháng 11/2026, không thay thế tư vấn thuế hay pháp lý. Mức thu và thủ tục có thể thay đổi; hãy hỏi cơ quan thuế, tổ chức công chứng hoặc bộ phận một cửa nơi nộp hồ sơ trước khi giao dịch.

1. Tổng hợp thuế phí mua bán nhà đất 2026

KhoảnMức thuCăn cứNgười nộp theo quy định
Thuế thu nhập cá nhân2% x giá chuyển nhượngLuật Thuế TNCN 2025 (hiệu lực 01/7/2026), Nghị định 253/2026/NĐ-CPBên bán (người có thu nhập)
Lệ phí trước bạ0,5% x giá tính lệ phí trước bạNghị định 10/2022/NĐ-CP (đã sửa đổi, bổ sung)Bên đăng ký quyền sở hữu, sử dụng (thường là bên mua)
Phí công chứng hợp đồngTheo bậc giá trị hợp đồng, tối đa 70 triệu đồngThông tư 257/2016/TT-BTCNgười yêu cầu công chứng
Phí thẩm định hồ sơ cấp giấy chứng nhậnTheo nghị quyết của HĐND TP.HCMNghị quyết HĐND TP.HCMNgười nộp hồ sơ
Lệ phí cấp giấy chứng nhậnTheo nghị quyết của HĐND TP.HCMNghị quyết HĐND TP.HCMNgười nộp hồ sơ

Ngoài ra có thể phát sinh phí đo đạc, trích lục, phí xóa thế chấp nếu nhà đang thế chấp ngân hàng, và phí dịch vụ nếu thuê bên hỗ trợ thủ tục.

2. Thuế thu nhập cá nhân khi bán nhà đất năm 2026

Thuế suất và cách tính

Luật Thuế thu nhập cá nhân (sửa đổi) được Quốc hội thông qua ngày 10/12/2025 và có hiệu lực từ 01/7/2026. Theo Cổng Thông tin điện tử Chính phủ (07/2026) và VietNamNet (01/2026), thuế với thu nhập từ chuyển nhượng bất động sản của cá nhân cư trú vẫn là:

Thuế TNCN = Giá chuyển nhượng x 2%

Cá nhân không cư trú cũng áp dụng mức 2%. Thuế tính trên giá bán, không tính trên phần lời, nên bán lỗ vẫn có thể phải nộp thuế nếu không thuộc diện miễn.

Giá chuyển nhượng được xác định thế nào?

Theo Nghị định 253/2026/NĐ-CP (Cổng TTĐT Chính phủ tóm tắt ngày 04/7/2026):

  • Giá chuyển nhượng là giá ghi trên hợp đồng tại thời điểm chuyển nhượng.
  • Với đất: nếu hợp đồng không ghi giá đất, hoặc ghi thấp hơn giá theo bảng giá đất (có hệ số điều chỉnh nếu có), thì tính theo bảng giá đất do UBND cấp tỉnh quy định.
  • Với nhà và công trình trên đất: nếu giá trên hợp đồng thấp hơn giá tính lệ phí trước bạ nhà do UBND cấp tỉnh quy định thì áp dụng giá đó.
  • Với nhà, công trình hình thành trong tương lai: có cách tính riêng theo tỷ lệ góp vốn và giá tính lệ phí trước bạ.

Bảng giá đất TP.HCM đang áp dụng là bảng giá ban hành kèm Nghị quyết 87/2025/NQ-HĐND (áp dụng từ 01/01/2026).

Thời điểm tính thuế

  • Không có thỏa thuận bên mua nộp thay: tính từ thời điểm hợp đồng có hiệu lực.
  • Có thỏa thuận bên mua nộp thay: tính từ thời điểm làm thủ tục đăng ký quyền sở hữu, quyền sử dụng.
  • Nhà, công trình hình thành trong tương lai: tính từ thời điểm nộp hồ sơ khai thuế.

Đồng sở hữu

Nghĩa vụ thuế tính riêng theo tỷ lệ sở hữu của từng người; không có tài liệu chứng minh thì chia bình quân. Các đồng sở hữu có thể ủy quyền cho một người khai, nộp thay.

3. Khi nào được miễn thuế TNCN?

Bán nhà ở, đất ở khi chỉ có một nhà ở, đất ở tại Việt Nam

Theo Báo Chính phủ (07/2026) tóm tắt Nghị định 253/2026/NĐ-CP (ban hành 30/6/2026, hiệu lực 01/7/2026), cá nhân được miễn thuế khi đáp ứng đủ các điều kiện:

  • Tại thời điểm chuyển nhượng, chỉ có một nhà ở hoặc một thửa đất ở tại Việt Nam. Nếu có thêm nhà ở hoặc công trình hình thành trong tương lai thì không được miễn.
  • Có quyền sở hữu nhà ở, quyền sử dụng đất ở tối thiểu 183 ngày tính đến thời điểm chuyển nhượng.
  • Chuyển nhượng toàn bộ. Chuyển nhượng một phần thì phần đó không được miễn.
  • Với tài sản đồng sở hữu, chỉ người chưa có nhà ở, đất ở nơi khác được miễn.
  • Không áp dụng với nhà ở, công trình hình thành trong tương lai.

Người bán tự kê khai và chịu trách nhiệm. Kê khai sai sẽ bị truy thu thuế và xử phạt.

Chuyển nhượng, tặng cho, thừa kế giữa người thân

Được miễn thuế TNCN khi chuyển nhượng, thừa kế, tặng cho bất động sản giữa: vợ với chồng; cha mẹ đẻ với con đẻ; cha mẹ nuôi với con nuôi; cha mẹ chồng với con dâu; cha mẹ vợ với con rể; ông bà nội với cháu nội; ông bà ngoại với cháu ngoại; anh chị em ruột với nhau. Thu nhập từ chia tài sản khi ly hôn cũng được miễn.

4. Lệ phí trước bạ nhà đất

Lệ phí trước bạ = Giá tính lệ phí trước bạ x 0,5%

Mức 0,5% áp dụng cho nhà, đất theo Nghị định 10/2022/NĐ-CP; các văn bản sửa đổi sau đó (trong đó có Nghị định 175/2025/NĐ-CP) không thay đổi mức này, theo các cơ sở dữ liệu pháp luật cập nhật năm 2026.

  • Giá tính lệ phí trước bạ đất là giá theo bảng giá đất của TP.HCM. Nếu giá trên hợp đồng chuyển nhượng cao hơn thì lấy giá hợp đồng.
  • Giá tính lệ phí trước bạ nhà là giá do UBND thành phố quy định; nếu giá hợp đồng cao hơn thì lấy giá hợp đồng.
  • Miễn lệ phí trước bạ: một số trường hợp, ví dụ nhận thừa kế, tặng cho nhà đất giữa người thân theo Điều 10 Nghị định 10/2022/NĐ-CP (đã sửa đổi). Danh sách quan hệ được miễn lệ phí trước bạ không hoàn toàn trùng với danh sách miễn thuế TNCN, nên cần đối chiếu riêng.

Trên thực tế, giá mua bán nhà ở TP.HCM thường cao hơn bảng giá, nên lệ phí trước bạ thường tính trên giá hợp đồng.

5. Phí công chứng hợp đồng mua bán nhà đất

Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất, mua bán nhà ở giữa cá nhân thường phải công chứng hoặc chứng thực. Biểu phí theo Thông tư 257/2016/TT-BTC (đang được các trang pháp luật dẫn chiếu trong năm 2026) tính trên giá trị tài sản hoặc giá trị hợp đồng:

Giá trị hợp đồngMức phí
Dưới 50 triệu đồng50.000 đồng
Từ 50 triệu đến 100 triệu đồng100.000 đồng
Trên 100 triệu đến 1 tỷ đồng0,1% giá trị
Trên 1 tỷ đến 3 tỷ đồng1 triệu đồng + 0,06% phần vượt 1 tỷ
Trên 3 tỷ đến 5 tỷ đồng2,2 triệu đồng + 0,05% phần vượt 3 tỷ
Trên 5 tỷ đến 10 tỷ đồng3,2 triệu đồng + 0,04% phần vượt 5 tỷ
Trên 10 tỷ đến 100 tỷ đồng5,2 triệu đồng + 0,03% phần vượt 10 tỷ
Trên 100 tỷ đồng32,2 triệu đồng + 0,02% phần vượt 100 tỷ, tối đa 70 triệu đồng

Với nhà gắn liền với đất, phí tính trên tổng giá trị quyền sử dụng đất và nhà. Ngoài phí công chứng, văn phòng công chứng có thể thu thêm thù lao soạn thảo hợp đồng, sao y, công chứng ngoài trụ sở theo mức niêm yết. Hãy hỏi trước tổng số tiền.

6. Phí thẩm định hồ sơ và lệ phí cấp giấy chứng nhận ở TP.HCM

Hai khoản này do HĐND cấp tỉnh quy định, nên mỗi địa phương một mức. Theo Tuổi Trẻ (26/10/2026):

  • Phí thẩm định hồ sơ cấp giấy chứng nhận đang thu từ 420.000 đến 2.800.000 đồng/hồ sơ tùy trường hợp.
  • Lệ phí cấp giấy chứng nhận với hộ gia đình, cá nhân là 25.000 đồng/giấy (chỉ có đất) và 100.000 đồng/giấy (đất và nhà, tài sản gắn liền).
  • Sở Nông nghiệp và Môi trường TP.HCM đang lấy ý kiến dự thảo nghị quyết mới để áp dụng chung mức thu cho toàn TP.HCM sau sáp nhập (thay mức riêng của TP.HCM, Bình Dương, Bà Rịa – Vũng Tàu cũ). Dự thảo đề xuất phí thẩm định từ 470.000 đến 6.500.000 đồng; lệ phí cấp giấy gần như giữ nguyên. Dự thảo chưa có hiệu lực tại thời điểm viết bài.

Vì mức thu đang trong giai đoạn có thể thay đổi, hãy hỏi bộ phận một cửa nơi nộp hồ sơ về mức đang áp dụng cho trường hợp của bạn.

7. Ví dụ tính thuế phí khi mua bán một căn nhà

Giả định (chỉ để minh họa):

  • Nhà phố trong hẻm ở khu Nam TP.HCM, giá hợp đồng 5 tỷ đồng, ghi đúng giá thật.
  • Giá theo bảng giá đất và giá tính lệ phí trước bạ nhà cộng lại khoảng 3 tỷ đồng, thấp hơn giá hợp đồng, nên các khoản tính trên giá hợp đồng.
  • Bên bán có nhiều hơn một bất động sản, không thuộc diện miễn thuế.
  • Phí thẩm định hồ sơ giả định 1 triệu đồng (mức thật tra theo biểu của thành phố); cấp giấy chứng nhận mới có nhà và đất.
KhoảnCách tínhSố tiền
Thuế TNCN5 tỷ x 2%100.000.000 đồng
Lệ phí trước bạ5 tỷ x 0,5%25.000.000 đồng
Phí công chứng2,2 triệu + 0,05% x 2 tỷ3.200.000 đồng
Phí thẩm định hồ sơ (giả định)Theo biểu TP.HCM1.000.000 đồng
Lệ phí cấp giấy chứng nhậnĐất và nhà100.000 đồng
Tổng cộngkhoảng 129.300.000 đồng

Nếu bên bán đáp ứng đủ điều kiện miễn thuế ở mục 3, tổng chi phí giảm khoảng 100 triệu đồng. Nếu giao dịch giữa cha mẹ và con, cả thuế TNCN và lệ phí trước bạ có thể được miễn, nhưng vẫn phải làm hồ sơ khai miễn.

Bạn đang cân nhắc mua nhà ở khu Nam? Có thể tham khảo bài nhà đất Quận 7 để hiểu thêm về mặt bằng giá và cách chọn nhà.

8. Ai thường chịu khoản nào?

Theo quy định, bên bán là người nộp thuế TNCN, còn lệ phí trước bạ gắn với bên đăng ký quyền sở hữu. Tuy vậy, các bên được thỏa thuận khác, ví dụ bên mua nộp thay thuế TNCN. Thực tế thường gặp:

KhoảnCách chia thường gặpĐiều nên ghi trong hợp đồng
Thuế TNCNBên bán chịuAi nộp, nộp thay hay không, xử lý nếu thuế tính theo bảng giá cao hơn dự kiến
Lệ phí trước bạBên mua chịuAi nộp, thời hạn nộp
Phí công chứngChia đôi hoặc bên mua chịuTỷ lệ chia
Phí thẩm định, cấp giấyBên mua chịuAi đi nộp hồ sơ
Phí xóa thế chấp, giải chấpBên bán chịuThời điểm giải chấp, cách thanh toán

Thỏa thuận "bên bán nhận đủ, mọi thuế phí bên mua chịu" khá phổ biến. Khi đó bên mua nên tính trước tổng chi phí như ví dụ ở mục 7 để chủ động tài chính.

9. Lưu ý khi khai giá thấp hơn giá thật

Một số giao dịch ghi giá hợp đồng thấp hơn giá mua bán thật để giảm thuế phí. Cách này có nhiều rủi ro:

  • Không giảm được bao nhiêu nếu giá ghi thấp hơn bảng giá: cơ quan thuế lấy bảng giá đất và giá tính lệ phí trước bạ nhà làm căn cứ.
  • Rủi ro pháp lý: khai sai giá có thể bị truy thu thuế, xử phạt vi phạm hành chính về thuế. Hợp đồng ghi giá giả để che giấu giá thật có thể bị xem là giao dịch giả tạo theo Bộ luật Dân sự.
  • Rủi ro cho bên mua: khi có tranh chấp hoặc hủy hợp đồng, bên mua thường chỉ chứng minh được số tiền ghi trên hợp đồng. Khi bán lại sau này, giá vốn trên giấy tờ cũng thấp.
  • Rủi ro khi vay ngân hàng: ngân hàng thường xem hợp đồng mua bán khi thẩm định khoản vay.

Cách an toàn là ghi đúng giá, thanh toán qua ngân hàng và giữ chứng từ.

10. Hồ sơ và trình tự cơ bản

  1. Kiểm tra pháp lý căn nhà: giấy chứng nhận, tình trạng thế chấp, quy hoạch, tranh chấp.
  2. Ký hợp đồng đặt cọc (nếu có), ghi rõ ai chịu thuế phí.
  3. Công chứng hợp đồng mua bán, chuyển nhượng.
  4. Nộp hồ sơ đăng ký biến động kèm tờ khai thuế TNCN và lệ phí trước bạ tại bộ phận một cửa.
  5. Nhận thông báo thuế, nộp thuế và lệ phí.
  6. Nhận giấy chứng nhận đã cập nhật tên người mua.

Nếu căn nhà mua để cho thuê, bạn nên tìm hiểu thêm về hợp đồng thuê và nghĩa vụ thuế cho thuê nhà.

11. Câu hỏi thường gặp

Bán nhà năm 2026 phải đóng thuế bao nhiêu phần trăm?

Thuế thu nhập cá nhân là 2% trên giá chuyển nhượng, theo Luật Thuế TNCN 2025 (hiệu lực từ 01/7/2026). Mức này giữ nguyên so với trước.

Bán căn nhà mình đang ở có được miễn thuế không?

Được, nếu tại thời điểm bán bạn chỉ có một nhà ở hoặc một thửa đất ở tại Việt Nam, đã có quyền sở hữu, sử dụng tối thiểu 183 ngày và bán toàn bộ, theo Nghị định 253/2026/NĐ-CP. Bạn tự kê khai và chịu trách nhiệm.

Lệ phí trước bạ nhà đất năm 2026 là bao nhiêu?

0,5% giá tính lệ phí trước bạ. Giá tính là giá theo bảng giá đất và giá nhà do thành phố quy định; nếu giá hợp đồng cao hơn thì lấy giá hợp đồng.

Phí công chứng hợp đồng mua bán nhà 3 tỷ là bao nhiêu?

Theo biểu phí của Thông tư 257/2016/TT-BTC: 1 triệu đồng + 0,06% x 2 tỷ = 2,2 triệu đồng, chưa gồm thù lao công chứng khác nếu có.

Ghi giá hợp đồng thấp hơn bảng giá đất thì thuế tính thế nào?

Cơ quan thuế tính theo bảng giá đất (có hệ số điều chỉnh nếu có) và giá tính lệ phí trước bạ nhà do UBND thành phố quy định.

Cho con nhà đất có phải đóng thuế không?

Tặng cho bất động sản giữa cha mẹ đẻ và con đẻ được miễn thuế TNCN, và thuộc diện miễn lệ phí trước bạ theo Nghị định 10/2022/NĐ-CP. Vẫn cần làm hồ sơ khai miễn.

Bên mua có thể nộp thuế TNCN thay bên bán không?

Có, nếu hai bên thỏa thuận. Khi đó thời điểm tính thuế là thời điểm làm thủ tục đăng ký quyền sở hữu, quyền sử dụng.

12. Kết luận

Thuế phí mua bán nhà đất 2026 xoay quanh bốn khoản chính: thuế TNCN 2% trên giá chuyển nhượng, lệ phí trước bạ 0,5%, phí công chứng theo bậc giá trị và các khoản phí, lệ phí đăng ký tại TP.HCM. Điểm mới năm 2026 là Luật Thuế TNCN 2025 và Nghị định 253/2026/NĐ-CP, giữ mức 2% nhưng quy định rõ hơn về giá tính thuế, thời điểm tính thuế và điều kiện miễn thuế khi bán nhà ở, đất ở. Hãy tính trước tổng chi phí, ghi rõ bên chịu từng khoản trong hợp đồng và khai đúng giá giao dịch.