Không phải ai cũng được mua nhà ở xã hội. Đây là loại nhà ở có sự hỗ trợ của Nhà nước, chỉ dành cho những đối tượng được hưởng chính sách hỗ trợ về nhà ở theo quy định. Vậy nhà ở xã hội là gì, những người nào được mua nhà ở xã hội, cần đáp ứng điều kiện gì về nhà ở, cư trú, thu nhập và cần chuẩn bị thủ tục ra sao? Bài viết dưới đây tổng hợp nội dung theo quy định tại thời điểm đăng bài (năm 2022, Luật Nhà ở 2014). Từ ngày 1/8/2024, Luật Nhà ở 2023 và các văn bản hướng dẫn mới đã có hiệu lực, vì vậy bạn cần đối chiếu quy định hiện hành trước khi nộp hồ sơ.
Nhà ở xã hội là gì?
Nhà ở xã hội là nhà ở có sự hỗ trợ của Nhà nước, dành riêng cho các đối tượng được hưởng chính sách hỗ trợ về nhà ở theo quy định của Luật Nhà ở. Nói cách khác, Nhà nước hỗ trợ các dự án nhà ở xã hội (ví dụ về đất, thuế, tín dụng), nhờ đó người mua được hưởng mức giá ưu đãi hơn so với căn hộ thương mại cùng khu vực.
Vì là chính sách an sinh, nhà ở xã hội đi kèm nhiều điều kiện chặt chẽ về đối tượng, điều kiện mua và hạn chế chuyển nhượng. Hiểu rõ những điểm này giúp bạn chuẩn bị hồ sơ đúng ngay từ đầu, tránh mất cơ hội khi dự án mở đăng ký.
Những người được mua nhà ở xã hội
Theo Luật Nhà ở tại thời điểm đăng bài, các nhóm đối tượng được mua nhà ở xã hội gồm:
- Người có công với cách mạng.
- Hộ gia đình nghèo và cận nghèo tại khu vực nông thôn.
- Hộ gia đình tại khu vực nông thôn thuộc vùng thường xuyên bị ảnh hưởng bởi thiên tai, bão lũ, biến đổi khí hậu.
- Người thu nhập thấp, hộ nghèo, cận nghèo tại khu vực đô thị.
- Người lao động đang làm việc tại các doanh nghiệp trong và ngoài khu công nghiệp.
- Sĩ quan, hạ sĩ quan nghiệp vụ, hạ sĩ quan chuyên môn kỹ thuật, quân nhân chuyên nghiệp, công nhân trong cơ quan, đơn vị thuộc công an nhân dân và quân đội nhân dân.
- Cán bộ, công chức, viên chức theo quy định pháp luật.
- Người đã trả lại nhà ở công vụ (không thuộc diện bị thu hồi do vi phạm pháp luật) và tạm thời chưa có nhà ở.
- Hộ gia đình, cá nhân thuộc diện bị thu hồi đất, giải tỏa nhà ở theo quy định mà chưa được Nhà nước bồi thường bằng nhà ở, đất ở.
Điều kiện để được mua nhà ở xã hội
Bên cạnh việc thuộc nhóm đối tượng nêu trên, người mua nhà ở xã hội còn phải đáp ứng đồng thời các điều kiện sau.
Điều kiện về nhà ở
Chưa có nhà ở thuộc sở hữu của mình; chưa được mua, thuê hoặc thuê mua nhà ở xã hội; chưa được hưởng chính sách hỗ trợ nhà ở, đất ở dưới mọi hình thức tại nơi sinh sống. Hoặc có nhà ở thuộc sở hữu của mình nhưng diện tích nhà ở bình quân đầu người trong hộ gia đình thấp hơn mức tối thiểu theo quy định.
Điều kiện về cư trú
- Có đăng ký thường trú tại tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương nơi có dự án nhà ở xã hội.
- Trường hợp không có đăng ký thường trú thì phải có đăng ký tạm trú từ một năm trở lên tại tỉnh, thành phố đó.
Điều kiện về thu nhập
Các đối tượng sau phải thuộc diện không phải nộp thuế thu nhập thường xuyên theo quy định:
- Người thu nhập thấp, hộ nghèo, cận nghèo tại đô thị.
- Người lao động làm việc tại doanh nghiệp trong và ngoài khu công nghiệp.
- Sĩ quan, hạ sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp, công nhân thuộc công an nhân dân và quân đội nhân dân.
- Cán bộ, công chức, viên chức.
Đối tượng không cần đáp ứng điều kiện thu nhập
- Người có công với cách mạng.
- Người đã trả lại nhà ở công vụ (không do vi phạm pháp luật) và tạm thời chưa có nhà ở.
- Hộ gia đình, cá nhân thuộc diện bị thu hồi đất, giải tỏa nhà mà chưa được Nhà nước bồi thường bằng nhà ở.
Chuẩn bị thủ tục mua nhà ở xã hội
Số lượng căn nhà ở xã hội thường ít hơn nhu cầu, vì vậy muốn nắm cơ hội bạn nên chuẩn bị sớm:
- Theo dõi thông tin dự án: ngày khởi công, thời điểm nhận hồ sơ trên website của chủ đầu tư và Sở Xây dựng nơi có dự án (ví dụ Sở Xây dựng TP.HCM).
- Nắm thông tin quy hoạch: quỹ đất và kế hoạch phát triển nhà ở xã hội được thành phố, địa phương công bố.
- Chuẩn bị giấy tờ chứng minh đối tượng, điều kiện nhà ở, cư trú và thu nhập theo mẫu quy định; xin xác nhận của cơ quan, đơn vị hoặc chính quyền địa phương.
- Nộp hồ sơ đúng hạn tại chủ đầu tư; theo dõi kết quả xét duyệt, bốc thăm (nếu số hồ sơ nhiều hơn số căn).
- Ký hợp đồng và thanh toán theo tiến độ; có thể tìm hiểu các gói vay ưu đãi dành cho người mua nhà ở xã hội.
Lưu ý quan trọng khi mua nhà ở xã hội
- Chọn chủ đầu tư uy tín, đã từng thực hiện dự án nhà ở xã hội đúng tiến độ.
- Tìm hiểu kỹ thông tin dự án trên website chính thức và qua các sàn giao dịch bất động sản đáng tin cậy, tránh đặt cọc qua trung gian không rõ ràng.
- Xem xét tiện ích cơ bản: dù giá ưu đãi, dự án vẫn cần đáp ứng nhu cầu sống như gần siêu thị, trường học, bệnh viện, có hầm giữ xe và khuôn viên.
- Không nên mua lại nhà ở xã hội trái quy định: theo Luật Nhà ở tại thời điểm đăng bài, người mua không được bán lại trong thời hạn 5 năm kể từ khi thanh toán hết tiền. Trường hợp cho thuê, bán nhà ở xã hội không đúng quy định sẽ phải bàn giao lại nhà cho đơn vị quản lý; nếu không, UBND cấp tỉnh có thể cưỡng chế thu hồi.
Bạn có thể đọc thêm về nhà ở xã hội và điều kiện thuê mua, danh sách những giấy tờ cần có khi mua nhà và những lưu ý khi thực hiện giao dịch bất động sản. Các bài viết liên quan khác có trong mục tin tức bất động sản.
Câu hỏi thường gặp
Người độc thân có được mua nhà ở xã hội không?
Có, nếu thuộc nhóm đối tượng được hỗ trợ và đáp ứng đủ điều kiện về nhà ở, cư trú, thu nhập theo quy định.
Không có hộ khẩu thường trú có mua được nhà ở xã hội không?
Theo quy định tại thời điểm đăng bài, có thể mua nếu đã đăng ký tạm trú từ một năm trở lên tại tỉnh, thành phố nơi có dự án. Quy định hiện hành có thể khác, nên kiểm tra lại.
Bao lâu thì được bán lại nhà ở xã hội?
Theo Luật Nhà ở 2014, người mua không được bán lại trong 5 năm kể từ khi thanh toán hết tiền mua nhà.
Mua nhà ở xã hội cần đóng thuế thu nhập không?
Với nhiều nhóm đối tượng, điều kiện là thuộc diện không phải nộp thuế thu nhập thường xuyên; một số nhóm như người có công không cần đáp ứng điều kiện thu nhập.
Nếu cần tư vấn thêm về điều kiện mua nhà ở xã hội hoặc lựa chọn căn hộ phù hợp tài chính, hãy liên hệ Happy Plus qua hotline 0909 477 288.
